Zespół ostrego rozszerzenia i skrętu żołądka

http://lancet.home.pl/Lancet/wp-content/uploads/2019/01/sick-dog-1476x500.jpg

Ostre rozszerzenie żołądka (ORŻ) to niezwykle niebezpieczna jednostka chorobowa występująca u psów. Niestety jednoznaczna przyczyna tego zaburzenia do dziś nie została poznana. Predysponowane są zwierzęta ras dużych i olbrzymich, a szczególnie te o głębokich klatkach piersiowych (owczarki niemieckie, dogi, wyżły, labradory, nowofunlandy, bernardyny...). W przebiegu ORŻ w bardzo krótkim czasie dochodzi do znacznego nagromadzenia gazu w żołądku, co w efekcie doprowadza do zaciśnięcia przełyku i odźwiernika. Duże naczynia żylne prowadzące krew z tylnych części ciała do serca są uciskane, w wyniku czego pojawiają się zaawansowane zaburzenia krążeniowe i wstrząs. Ponadto silnie rozciągana ściana żołądka ulega niedokrwieniu i niedotlenieniu, co w krótkim czasie doprowadza do martwicy, perforacji i zapalenia otrzewnej. Choroba jest niezwykle niebezpieczna ze względu na swój dramatycznie szybki przebieg oraz bardzo wysoką śmiertelność – wg niektórych źródeł sięgającą nawet 15-30%. Szybka reakcja Właściciela i natychmiastowe wprowadzenie odpowiedniego postępowania leczniczego to czynniki, które są kluczowe dla przeżycia zwierzęcia.

http://lancet.home.pl/Lancet/wp-content/uploads/2019/01/orż-critical-care-dvm-500x260.jpg
http://lancet.home.pl/Lancet/wp-content/uploads/2019/01/operacja-960x639.jpg
http://lancet.home.pl/Lancet/wp-content/uploads/2019/01/orż1-960x639.jpg

Objawy kliniczne:

  • bezproduktywne odruchy wymiotne

  • ślinotok

  • niepokój zwierzęcia, dyszenie

  • nagłe poszerzenie obrysu powłok brzusznych

  • silna apatia, słabość, upadanie

  • bladość błon śluzowych

Diagnostyka i leczenie:

Tak szybko jak to możliwe pies z podejrzeniem ostrego rozszerzenia żołądka powinien trafić do specjalistycznej kliniki weterynaryjnej. Diagnostykę przede wszystkim opiera się na wywiadzie, badaniu klinicznym oraz RTG jamy brzusznej. Wskazane jest również wykonanie badań krwi wraz z oznaczeniem parametrów równowagi kwasowo-zasadowej.

Najważniejszymi elementami postępowania leczniczego są płynoterapia dostosowana do potrzeb i stanu pacjenta oraz jak najszybsza dekompresja żołądka (najczęściej poprzez jego trokarowanie oraz płukanie). Kroplówki podawane są często przy użyciu kilku dostępów dożylnych jednocześnie. Jeśli istnieją podejrzenia wystąpienia rozszerzenia wraz ze skrętem konieczna jest natychmiastowa operacja mająca na celu przywrócenie prawidłowych warunków anatomicznych. Niekiedy istnieje także wskazanie do usunięcia śledziony (najczęściej w przypadku jej skrętu) czy fragmentu ściany żołądka, który uległ martwicy.

W Klinice Lancet standardem jest hospitalizacja pacjenta trwająca do momentu całkowitego ustabilizowania stanu ogólnego – zwierzę wraca do domu gdy jego zdrowiu i życiu nic już nie zagraża.

Zapobieganie:

Niestety ze względu na nieustaloną dotychczas przyczynę opisywanych wyżej zaburzeń, nie istnieją również jednoznaczne wytyczne dotyczące zapobiegania chorobie. Lekarze Kliniki Lancet zalecają, by psy ras dużych i olbrzymich były karmione minimum 2, a najlepiej 3 razy dziennie. Po posiłku zwierzę nie powinno wypijać dużych ilości wody ani być narażone na intensywny wysiłek fizyczny. Psy, które przebyły ostre rozszerzenia żołądka są niestety predysponowane do wystąpienia choroby ponownie w przyszłości, dlatego zawsze zalecamy wykonanie gastropeksji. Jest to zabieg, który ma na celu „umocowanie” żołądka do ściany jamy brzusznej co zapobiega jego skrętowi.

Autor: lek. wet. Hubert Kołodziejczak